Śmierć bliskiej osoby to jedno z najtrudniejszych doświadczeń w życiu człowieka. Wraz z rozwojem sztucznej inteligencji pojawiają się nowe sposoby na radzenie sobie z żałobą. Czy technologia może przynieść spokój i ukojenie w bólu po stracie? 

Boty żałobne 

Jednym z najnowszych zjawisk są tak zwane boty żałobne, czyli cyfrowa forma „repliki” zmarłych osób tworzona na podstawie wgranych wiadomości, zdjęć czy nagrań wideo. Powstałe w ten sposób awatary dysponują informacjami o przeszłości, charakterze i wartościach zmarłego. Potrafią także naśladować jego styl wypowiedzi i zachowanie. Dzięki temu bliscy mogą prowadzić z nim rozmowy jak z osobą, która odeszła.

Jak tworzy się takiego bota? 

Stworzenie bota żałobnego jest stosunkowo proste. Można wykorzystać narzędzia oferowane przez wyspecjalizowane firmy, jak i popularne modele językowe, takie jak na przykład Claude czy ChatGPT. Zjawisko to stało się na tyle powszechne, że mówi się już o całej branży cyfrowego życia pozagrobowego.

Ukojenie czy utknięcie w żałobie? 

Trudno jednoznacznie odpowiedzieć, czy boty żałobne pomagają przejść przez proces żałoby, czy go utrudniają. Część specjalistów dostrzega w nich korzyści w całym procesie przeżywania straty. Inni zwracają jednak uwagę, że sama świadomość rozmawiania z awatarem okazuje się niewystarczająca. Kontakt z cyfrową repliką potrafi wywołać silne emocje. Inni wskazują na ryzyko utknięcia w żałobie. Widok wygenerowanej osoby, jej głos i sposób wyrażania się mogą uniemożliwić prawdziwe pożegnanie się ze zmarłym.

Kwestia zgody

Kluczowa pozostaje kwestia tego, kto ma prawo zdecydować o stworzeniu takiego bota. Czy może to być rodzina? A może jedyną uprawnioną osobą jest zmarły, który wyraził taką wolę jeszcze za życia? Są to pytania, na które na ten moment nie ma jednoznacznej odpowiedzi.

Sztuczna inteligencja otwiera nowe możliwości w przeżywaniu żałoby, ale nie zastąpi ludzkiego wsparcia i profesjonalnej pomocy psychologicznej. Warto więc korzystać z tej technologii z rozwagą.